पुणे, ५ मार्च २०२६: पुणे इन्स्टिट्यूट ऑफ बिझनेस मॅनेजमेंट (पीआयबीएम) तर्फे “एज्युकेशन टू एम्प्लॉयमेंट – बिल्डिंग फ्युचर-रेडी युथ इन ब्रिक्स अँड अदर पार्टनर कंट्रीज ” या विषयावर आंतरराष्ट्रीय परिषद २०२६ चे आयोजन करण्यात आले होते. या परिषदेत धोरणकर्ते, अधिकारी, प्राध्यापक आणि विद्यार्थी एकत्र आले आणि भविष्यातील नोकऱ्यांसाठी तरुणांना कसे तयार करायचे यावर चर्चा केली.
या परिषदेत शिक्षण आणि नोकरी यांच्यातील अंतर कमी करण्याची गरज अधोरेखित करण्यात आली. त्यासाठी कौशल्य विकास, तंत्रज्ञानाची माहिती आणि देशांमधील सहकार्य किती महत्त्वाचे आहे यावर चर्चा करण्यात आली. आशिया, आफ्रिका, युरोप आणि लॅटिन अमेरिका सह अनेक देशांचे प्रतिनिधी या कार्यक्रमात सहभागी झाले.
कार्यक्रमात बोलताना डॉ. विनोदकुमार गायकवाड, प्रादेशिक पासपोर्ट अधिकारी, पुणे यांनी सांगितले की, आज भारताकडे जगातील सर्वाधिक तरुणांची ताकद आहे. योग्य शिक्षण, प्रशिक्षण आणि संधी मिळाल्यास हे तरुण केवळ भारतासाठीच नाही तर संपूर्ण जगाच्या विकासात मोठे योगदान देऊ शकतात.
डॉ. गायकवाड म्हणाले की पंतप्रधानांनीही कौशल्य विकासाला खूप महत्त्व दिले आहे. कारण कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआय) सारखे नवीन तंत्रज्ञान वेगाने वाढत आहे आणि त्यामुळे अनेक उद्योग काळानुरुप बदलत आहेत. त्यामुळे शिक्षणात नवकल्पना, तंत्रज्ञानाची समज, उद्योजकता आणि काळानुरुप बदलांना जुळवून घेण्याची क्षमता यावर अधिक भर दिला पाहिजे.
पुण्याबद्दल बोलताना डॉ. गायकवाड म्हणाले की पुणे हे जागतिक पातळीवरील शिक्षणाचे केंद्र आहे. येथे भारतातील आणि इतर देशांतील विद्यार्थी शिक्षण घेतात. यामुळे ज्ञानाची देवाणघेवाण होते, कौशल्य वाढते आणि देशांमधील मैत्रीही मजबूत होते. “आजच्या जगात विद्यार्थ्यांना जागतिक अनुभव मिळणे खूप महत्त्वाचे आहे. माझ्या कामात मला अनेकदा दिसते की शिक्षणामुळे तरुणांना जगाशी जोडले जाते. पासपोर्ट हा फक्त परदेशी प्रवासाचा कागद नसून त्याद्वारे शिक्षण, नवनिर्मिती आणि करिअरच्या नव्या संधींचे दार उघडते,” असेही ते म्हणाले.
कौशल्य विकासासाठी जागतिक सहकार्याची गरज
पीआयबीएम समूहाचे अध्यक्ष रमणप्रीत यांनी आपल्या भाषणात विविध देशांतील राजदूत, अधिकारी आणि तज्ज्ञांचे स्वागत केले. ते म्हणाले, “या परिषदेमागचा उद्देश खूप सोपा आहे. आम्ही केलेल्या संशोधनातून आम्हाला कळले की जगासमोर एक मोठे आव्हान आहे – तरुणांमध्ये योग्य कौशल्ये विकसित करणे.”
त्यांनी सांगितले की अनेक विकसनशील देशांमध्ये लघु आणि मध्यम उद्योग (एसएमई) अर्थव्यवस्थेत मोठे योगदान देतात. हे उद्योग साधारण ३० ते ४० टक्के जीडीपी तयार करतात. विकसित देशांमध्ये हे योगदान ५० ते ५५ टक्क्यांपेक्षा जास्त असते. या फरकाचे एक महत्त्वाचे कारण म्हणजे कामगारांचे कौशल्य प्रशिक्षण. विकसित देशांमध्ये लोकांना पुढील ५ ते १० वर्षांच्या गरजांसाठी आधीच प्रशिक्षण दिले जाते.
रमणप्रीत यांनी सांगितले की जगातील सुमारे ५% लोक कठीण परीक्षा आणि कौशल्य चाचण्यांमध्ये उत्तीर्ण होऊन मोठ्या जागतिक कंपन्यांमध्ये काम करतात. पण उरलेले ९५% लोक लहान, मध्यम आणि मोठ्या उद्योगांमध्ये काम करतात आणि अर्थव्यवस्थेचा मुख्य आधार बनतात. वर्ल्ड बँकच्या अहवालानुसार, जगातील सुमारे ६० ते ७०% लोक हे लघु आणि मध्यम उद्योगांमध्ये काम करतात. “जर आपण आज या मोठ्या युवक वर्गासाठी योग्य कौशल्ये विकसित केली नाहीत, तर त्याचा थेट परिणाम अनेक देशांच्या जीडीपी वाढीवर होईल,” असे त्यांनी सांगितले.
‘बिझनेस सेंटर ऑफ एक्सलन्स’ची कल्पना
या परिषदेत रमणप्रीत यांनी आंतरराष्ट्रीय सहकार्याने ‘बिझनेस सेंटर ऑफ एक्सलन्स’ तयार करण्याचा प्रस्ताव मांडला. ही केंद्रे वेगवेगळ्या उद्योगांवर लक्ष केंद्रित करतील आणि नवीन कल्पना, उत्तम व्यवसाय पद्धती आणि आधुनिक उपाय विकसित करण्यास मदत करतील. ते म्हणाले, “प्रत्येक देशाची काही खास ताकद असते. काही देश उत्पादनात पुढे असतात, तर काही तंत्रज्ञानात किंवा सेवांमध्ये.” देशांनी एकत्र काम केले तर ते नवीन तंत्रज्ञान, प्रक्रिया आणि व्यवसाय मॉडेल्ससह एकत्रित काम करू शकतात. यामुळे लघु आणि मध्यम उद्योगांनाही आधुनिक तंत्रज्ञान वापरणे सोपे होईल.
कौशल्यांसोबत चांगल्या मूल्यांचीही गरज
रमणप्रीत यांनी सांगितले की कौशल्य आणि तंत्रज्ञानाबरोबर चांगल्या मूल्यांची देखील खूप गरज आहे. ते म्हणाले, “मजबूत मूल्य प्रणाली व्यक्ती आणि देश दोघांनाही घडवते. जेव्हा शिक्षण आणि कौशल्य योग्य मूल्यांसोबत जोडले जातात, तेव्हा परिणाम अधिक चांगले आणि टिकाऊ होतात.” सरकार, शिक्षण संस्था आणि उद्योग यांनी एकत्र येऊन नैतिक नेतृत्व (एथिकल लीडरशिप) आणि तांत्रिक कौशल्य दोन्ही विकसित करायला हवे, असे मतही त्यांनी व्यक्त केले.
परिषदेच्या समारोपप्रसंगी सर्व देशांनी एकत्र काम करून शिक्षणातून रोजगारापर्यंतचा मजबूत मार्ग तयार करण्याचे आवाहन करण्यात आले, जेणेकरून तरुण पिढी भविष्यासाठी तयार होईल. कार्यक्रमाला जीआयबीएफ चे चेअरमन जितेंद्र जोशी, नायजेरियाचे कार्यवाह उच्चायुक्त उबोंग अकपन जॉनी, बुर्किना फासोचे भारतातील राजदूत डॉ. डिजायर बोनिफेस सोम, व्हिएतनामचे भारतातील राजदूत गुयेन थान हाय, आणि मुंबईतील रशियन फेडरेशनचे कॉन्सुल जनरल इव्हान वाय. फेटिसोव्ह
उपस्थित होते.
