जागतिक हॉस्पिटॅलिटी (आदरातिथ्य) तंत्रज्ञान कंपनी प्रिझम (ओयोची मूळ कंपनी) ने सिक्युरिटीज अँड एक्स्चेंज बोर्ड ऑफ इंडिया (सेबी) कडे आपला अपडेटेड ड्राफ्ट रेड हेरिंग प्रॉस्पेक्टस-I (UDRHP-I) दाखल केला आहे. प्रस्तावित आयपीओ मध्ये 6650 कोटी रु.पर्यंतच्या समभागांचे फ्रेश इश्यू समाविष्ट असून, विद्यमान भागधारकांकडून कोणतीही ऑफर फॉर सेल (OFS) प्रस्तावित नाही. कंपनी रजिस्ट्रार ऑफ कंपनीज (ROC) कडे रेड हेरिंग प्रॉस्पेक्टस (RHP) दाखल करण्यापूर्वी 1330 कोटी रु.पर्यंतचा प्री- आयपीओ प्लेसमेंट करण्याचाही विचार करू शकते. तसे झाल्यास, प्री- आयपीओ प्लेसमेंट मधून उभारलेली रक्कम फ्रेश इश्यूमधून कमी केली जाईल.
UDRHP-I नुसार, कंपनीने निव्वळ उत्पन्नापैकी 4987.5 कोटी रु. कर्जाची परतफेड किंवा आगाऊ पूर्व परतफेड करण्यासाठी वापरण्याचा प्रस्ताव ठेवला आहे. उर्वरित निधीचा वापर सर्वसाधारण कॉर्पोरेट उद्देशांसाठी केला जाईल. कंपनीचे समभाग एनएसई आणि बीएसई वर सूचीबद्ध करण्याचा प्रस्ताव आहे. आयपीओ हा पूर्णपणे फ्रेश इश्यू स्वरूपात असल्यामुळे सॉफ्टबँकच्या एसव्हीएफ इंडिया होल्डिंग्ज, संस्थापक रितेश अग्रवाल आणि आरए हॉस्पिटॅलिटी होल्डिंग्ज, मायक्रोसॉफ्ट, एअरबीएनबी, खझानाह, A1 होल्डिंग्ज, स्टार व्हर्च्यू इन्व्हेस्टमेंट, ग्लोबल आयव्ही व्हेंचर्स, लाइटस्पीड, ग्रीनओक्स कॅपिटल आणि पीक XV यांसारखे विद्यमान प्रमुख समभागभागधारक या प्रस्तावित प्राथमिक समभाग विक्रीद्वारे कोणतेही समभाग विकणार नाहीत.
सादर केलेल्या कागदपत्रांमध्ये प्रिझमने स्वतःचे वर्णन तंत्रज्ञान-आधारित आदरातिथ्य म्हणजेच हॉस्पिटॅलिटी प्लॅटफॉर्म म्हणून केले असून, हॉटेल्स, व्हेकेशन होम्स, एक्स्टेंडेड-स्टे प्रॉपर्टीज आणि लिस्टिंग्ज अशा विविध विभागांमध्ये बहु-ब्रँड जागतिक प्लॅटफॉर्म म्हणून विस्तार केल्याचे नमूद केले आहे. प्रिझमचे “इंडिया फॉर द वर्ल्ड” मॉडेल विविध बाजारपेठांमध्ये समान तंत्रज्ञान आणि ऑपरेटिंग स्तराचा वापर करण्यावर आधारित असून, ग्राहकाभिमुख अनुभव आणि पुरवठा भागीदारी स्थानिक गरजांनुसार सानुकूलित करण्यात येतात.
या फायलिंगनुसार, प्रिझमने व्यवसायाचा विस्तार आणि वाढलेली नफाक्षमता यांचा प्रभावी समतोल साधला आहे. 31 डिसेंबर 2025 रोजी संपलेल्या आर्थिक वर्ष 26 च्या पहिल्या 9 महिन्यांत कंपनीने कामकाजामधून 6941 कोटी रु. उत्पन्न नोंदवले असून, हे आर्थिक वर्ष 25 मधील कंपनीच्या पूर्ण वर्षाच्या 6259 कोटी रु. उत्पन्नापेक्षा 11.0% अधिक आहे. आर्थिक वर्ष 26 च्या पहिल्या 9 महिन्यांत प्रिझमने 748 कोटी रु.चा करपश्चात नफा नोंदवला असून आर्थिक वर्ष 25 मध्ये हा नफा 245 कोटी रु. होता.
आर्थिक वर्ष 26 च्या पहिल्या 9 महिन्यांत EBITDA 2127 कोटी रु. इतका होता, तर आर्थिक वर्ष 25 मध्ये तो 953 कोटी रु. होता. अपवादात्मक बाबी, शेअर-आधारित पेमेंट खर्च आणि इतर उत्पन्न वगळून EBITDA आर्थिक वर्ष 26 च्या पहिल्या 9 महिन्यांत 1968 कोटी रु. इतका राहिला. नऊ महिन्यांच्या कालावधीचे वार्षिकीकरण न करता हे प्रमाण आर्थिक वर्ष 25 मधील पूर्ण वर्षाच्या 1095 कोटी रु.च्या तुलनेत 80% अधिक आहे.
कंपनी 35 पेक्षा अधिक देशांमध्ये 43 ब्रँड्सचे संचालन करते. 31 डिसेंबर 2025 पर्यंत कंपनीच्या नेटवर्कमध्ये 24,303 हॉटेल्स, 124,668 घरे आणि 144,583 लिस्टिंग्जचा समावेश होता. यामध्ये भारतातील 14,937 स्टोअरफ्रंट्सचा समावेश आहे. 2012 मध्ये स्थापनेपासून कंपनीने 119.36 दशलक्ष वैशिष्ट्यपूर्ण ग्राहकांना सेवा दिली असून, त्यापैकी सुमारे 68% मागणी थेट ग्राहकांकडून आली आहे. भारतात प्रिझमने कंपनी-सेवा-आधारित हॉटेल व्यवसायाचा विस्तार केला आहे. ही अशी हॉटेल्स आहेत ज्यामध्ये लीज किंवा व्यवस्थापन सेवा करारांद्वारे कंपनीचा कामकाज संचालनामध्ये अधिक सहभाग असतो. त्यामुळे सेवा मानके, ब्रँड अनुभव आणि ग्राहक सेवा यांवर कंपनीचे अधिक नियंत्रण राहते. 31 मार्च 2025 रोजी 1,053 असलेली भारतातील कंपनी-सेवा-आधारित हॉटेल स्टोअरफ्रंट्सची संख्या 31 डिसेंबर 2025 पर्यंत 1,573 वर पोहोचली. आर्थिक वर्ष 26 च्या पहिल्या 9 महिन्यांत भारतातील कंपनी-सेवा-आधारित हॉटेलची ग्रॉस बुकिंग व्हॅल्यू (GBV) 1346.45 कोटी रु. इतकी होती. आर्थिक वर्ष 25 मधील पूर्ण वर्षाच्या 818.23 कोटी रु.च्या तुलनेत सुमारे 65% अधिक आहे. कंपनी-सेवा-आधारित हॉटेल्सचा प्रिझमच्या भारतातील GBV मध्ये 49.29% वाटा होता. कंपनी संडे, पॅलेट, क्लबहाऊस, टाउनहाऊस आणि टाउनहाऊस ओक या ब्रँड्सअंतर्गत या मॉडेलचा विस्तार करत आहे.
जी6 हॉस्पिटॅलिटीचे अधिग्रहण केल्यानंतर प्रिझमचा अमेरिकेतील व्यवसाय कंपनीच्या विस्ताराला चालना देणाऱ्या सर्वात मोठ्या घटकांपैकी एक ठरला आहे. जी6 हॉस्पिटॅलिटी अमेरिकेत आणि कॅनडामध्ये मोटेल 6 आणि स्टुडिओ 6 या ब्रँड्सचे संचालन करते.
आर्थिक वर्ष 26 च्या पहिल्या 9 महिन्यांत अमेरिकेतील व्यवसायाचा GBV 12022.51 कोटी रु. इतका होता. हा आर्थिक वर्ष 25 मधील अमेरिकेच्या पूर्ण वर्षाच्या 4712.83 कोटी रु. GBV च्या तुलनेत सुमारे 155% अधिक आहे. नऊ महिन्यांच्या कालावधीत प्रिझमच्या जागतिक GBV मध्ये अमेरिकेचा वाटा 52.39% होता. जी6 हॉस्पिटॅलिटीच्या अधिग्रहणामुळे उत्तर अमेरिकेतील अर्थव्यवस्था आणि एक्स्टेंडेड-स्टे हॉटेल विभागात प्रिझमचे स्थान अधिक मजबूत झाले असून मोटेल 6 आणि स्टुडिओ 6 या ब्रँड्सद्वारे रॉयल्टी आणि फ्रँचायझी-प्रणीत उत्पन्नाचा अतिरिक्त स्रोतही कंपनीला मिळाला आहे.
युरोपमध्येही प्रिझमने घरे आणि लिस्टिंग्जच्या माध्यमातून मोठ्या प्रमाणात विस्तार साधला आहे. 31 मार्च 2025 पर्यंत 208,901 असलेली युरोपमधील घरे आणि लिस्टिंग्जची संख्या 31 डिसेंबर 2025 पर्यंत 269,251 झाली. कंपनीच्या युरोपमधील घरे आणि लिस्टिंग्ज व्यवसायात बेलव्हिला, डॅनसेंटर आणि चेकमायगेस्ट या ब्रँड्सचा समावेश आहे. इतका विस्तार असूनही, फायलिंगनुसार प्रिझमने युरोपमधील होम्स मार्केटमध्ये अजून 1% पेक्षाही कमी हिस्सा मिळवला आहे, त्यामुळे मोठ्या आणि विखुरलेल्या या बाजारपेठेत कंपनीसाठी लक्षणीय वाढीची संधी उपलब्ध आहे.
प्रिझमने आपल्या ॲप्स, वेबसाइट्स, कॉर्पोरेट चॅनेल्स, ट्रॅव्हल एजंट चॅनेल्स, कॉल सेंटर्स आणि वॉक-इन ग्राहकांच्या माध्यमातून थेट ग्राहकांपर्यंत पोहोचणारी मजबूत यंत्रणा उभारली आहे. आर्थिक वर्ष 26 च्या पहिल्या 9 महिन्यांत 67.6% मुक्काम थेट ग्राहक (Direct-to-Consumer) चॅनेल्समधून आले. त्याच कालावधीत रिपीट डिमांड 61.8% होती. प्रिझमच्या लॉयल्टी परिसंस्थेमध्ये ओयो विझार्ड आणि My6 ॲपचा समावेश आहे. 31 डिसेंबर 2025 पर्यंत कंपनीकडे 19.07 दशलक्ष ओयो विझार्ड सदस्य आणि 7.4 दशलक्ष My6 सदस्य होते. त्यामुळे कंपनीच्या एकूण लॉयल्टी सदस्यांची संख्या 26.4 दशलक्ष झाली. भारतातच ओयो विझार्डचे 16.7 दशलक्ष सदस्य असून, सदस्यसंख्येच्या आधारावर भारतातील आघाडीच्या ट्रॅव्हल ब्रँड्सद्वारे चालविल्या जाणाऱ्या लॉयल्टी उपक्रमांमध्ये तो सर्वात मोठा उपक्रम आहे.
एसअँडपी ग्लोबल रेटिंग्जने प्रिझमचा ‘B’ इश्यूअर क्रेडिट रेटिंग कायम ठेवत कंपनीचा आउटलुक स्टेबलवरून पॉझिटिव्ह असा सुधारित केला आहे. यामागे वाढलेली नफाक्षमता, अधिक मजबूत रोख प्रवाह निर्मिती आणि प्रस्तावित आयपीओमुळे ताळेबंदावर होणारा सकारात्मक परिणाम ही प्रमुख कारणे असल्याचे संस्थेने नमूद केले आहे. आर्थिक वर्ष 24 ते आर्थिक वर्ष 26 या कालावधीत EBITDA मध्ये 45% पेक्षा जास्त चक्रवाढ वार्षिक वाढ (CAGR) झाल्याचे, तसेच व्यवसायाचा विस्तार, कामकाज कार्यक्षमतेत वाढ आणि प्रीमियमायझेशनमुळे पुढील काही वर्षांत EBITDA मार्जिन सुमारे 30% पर्यंत पोहोचण्याची अपेक्षा असल्याचेही संस्थेने म्हटले आहे.
4 जून रोजी आयटीएटीच्या दिल्ली खंडपीठाने प्रिझमवरील 3885 कोटी रु.ची कर मागणी रद्द केली. कंपनीच्या मूळ कंपनीला जारी करण्यात आलेल्या अनिवार्यपणे परिवर्तनीय प्राधान्य समभागांवरील (Compulsorily Convertible Preference Shares) शेअर प्रीमियमला एंजेल टॅक्स तरतुदीनुसार उत्पन्न म्हणून कर लावता येणार नाही, असा निर्णय देण्यात आला. मूल्यांकन आरबीआय-मान्यताप्राप्त मूल्यांकनकर्त्यांनी योग्य कार्यपद्धतीचा वापर करून केले असल्याचे तसेच नोंदणीकृत मूल्यांकनकर्त्यांच्या मूल्यांकनाला कर अधिकाऱ्यांना रद्द करण्याचा अधिकार नसल्याचे न्यायाधिकरणाने स्पष्ट केले. या निर्णयामुळे आयपीओ पूर्वी प्रिझमवरील एक महत्त्वाचा अनिश्चिततेचा मुद्दा दूर झाला असून, आता रद्द करण्यात आलेल्या या तरतुदीअंतर्गत लक्ष्य करण्यात आलेल्या इतर स्टार्टअप्ससाठीही हा निर्णय महत्त्वपूर्ण
उदाहरण ठरला आहे.
