बेंगळुरू:
भारतात खाजगी बाजारपेठा परिपक्व आणि विकसित होत असताना, नवीन संधींमधून मिळणाऱ्या परताव्याच्या वाढत्या अपेक्षांनुसार गुंतवणूकदार आपला पोर्टफोलिओ संतुलित करण्याचा प्रयत्न करत आहेत. कोटक प्रायव्हेट बँकिंगचा केवळ निमंत्रितांसाठी असलेला विचारवंत प्लॅटफॉर्म ‘टेक अँड काउंटर टेक’ (टीएसीटी) मध्ये मल्टिपल्स अल्टरनेट अॅसेट मॅनेजमेंटच्या संस्थापिका, मॅनेजिंग डायरेक्टर आणि सीईओ रेणुका रामनाथ यांनी “संपत्ती निर्मितीचे भविष्य सार्वजनिक बाजारपेठांकडून खाजगी बाजारपेठांकडे वळत आहे का?” या विषयावर आपले मत व्यक्त केले. त्यांनी सल्ला दिला की, प्रगल्भ गुंतवणूकदार हळूहळू उत्तम पोर्टफोलिओकडे वळू शकतात, जिथे त्यांच्या एकूण इक्विटी वाटपापैकी ३० टक्‍के वाटा खाजगी मालमत्तांचा असू शकतो.
“तुम्ही १०० टक्‍के सार्वजनिक बाजारपेठांकडून काही प्रमाणात खाजगी बाजारपेठांकडे वळत असता, तेव्हा खाजगी बाजारपेठांमध्ये ३० टक्‍क्‍यांपर्यंत वाटप करू शकता,” असे रामनाथ म्हणाल्या. “१०० टक्‍के गुंतवणूक सार्वजनिक बाजारपेठेत असेल, तर तुम्ही एकूण इक्विटीची विभागणी ७०:३० करू शकता.”
खाजगी बाजारपेठा सार्वजनिक बाजारपेठांची जागा घेतील, असा त्यांचा तर्क नव्हता, तर त्यांनी सांगितले की, गुंतवणूकदारांची जोखीम पत्करण्याची क्षमता, परताव्याच्या अपेक्षा आणि तरलतेची गरज यांवर आधारित हे दोन्ही घटक एका पोर्टफोलिओमध्ये एकत्र अस्तित्वात असले पाहिजेत. त्या पुढे म्हणाल्या की, खाजगी बाजारपेठा उदयोन्मुख पर्यायापासून विविध व्यवस्थापक आणि गुंतवणूक धोरणे देणाऱ्या परिपक्व मालमत्ता वर्गाच्या रूपात विकसित झाल्या आहेत. वाटप वाढवण्यासाठी मोजक्या आणि टप्प्याटप्प्याने केलेल्या दृष्टिकोनाचे समर्थन करत त्या म्हणाल्या, “आता पोर्टफोलिओमध्ये पर्यायी मालमत्तेचा समावेश करण्याची वेळ आली आहे.”
‘खाजगी इक्विटी गुंतवणूकदार व्यवसायातील खरा सहयोगी असतो’
रामनाथ म्हणाल्या की, केवळ उदयोन्मुख कंपन्या शोधून काढणे आणि त्यांचे मूल्य वाढण्याची वाट पाहणे यातून खाजगी इक्विटीचा परतावा मिळत नाही. खाजगी इक्विटी मॅनेजर्स संस्थापकांसोबत सहयोगाने एकत्रित काम करतात, ज्यामध्ये धोरण आखणे, व्यवस्थापन टीम्स अधिक दृढ करणे, कॉर्पोरेट गव्हर्नन्सची चौकट निश्चित करणे, योग्य भांडवली रचना तयार करणे आणि व्यवसायाकडून घेतल्या जाणाऱ्या जोखमींचा समतोल राखणे या बाबींचा समावेश असतो.
“आम्ही त्यांच्यासोबत एकत्र काम करतो. आम्ही एकत्र धोरण आखतो, आमच्या उद्योजकांना अधिक महत्त्वाकांक्षी योजना बनवण्यासाठी प्रोत्साहन देऊन कंपनीची सह-निर्मिती करतो, तसेच सर्वोत्तम संधी त्यांच्या निदर्शनास आणतो, ज्याबाबत त्यांनी विचार देखील केलेला नसेल किंवा त्या संधी प्रत्यक्षात साध्य करण्यासाठी त्यांच्याकडे आर्थिक किंवा इतर क्षमतांचा अभाव असेल,” असे त्या म्हणाल्या.
हा सक्रिय सहभाग खाजगी इक्विटीला केवळ निष्क्रिय भांडवल पुरवण्यापासून वेगळे ठरवतो, असे त्या म्हणाल्या. “खाजगी इक्विटी गुंतवणूकदार निरीक्षक गुंतवणूकदार नसतो, तर व्यवसायातील खरा सहयोगी असतो,” असे रामनाथ म्हणाल्या. कंपनीच्या उभारणीसोबत विचारपूर्वक घेतलेल्या जोखमीमधून अतिरिक्त परतावा मिळतो, ज्यामध्ये अंतर्गत किंवा बाह्य अनपेक्षित संकटांमधून व्यवसायाला सुरक्षितपणे बाहेर काढण्यास मदत केली जाते.
खाजगी बाजारपेठांमध्ये गुंतवणूक करताना तरलता नसण्याची जोखीम
रामनाथ यांनी खाजगी बाजारपेठांबाबत सातत्याने व्यक्त केली प्रमुख चिंता म्हणजे गुंतवणुकीतून तातडीने बाहेर पडता न येण्याबाबत मत मांडले. पोर्टफोलिओ तयार करताना तरलता नसण्याचा विचार नक्कीच केला पाहिजे, तरीही गुंतवणूकदार प्रत्यक्षात त्यांना आवश्यक असलेल्या तरलतेबाबत चुकीचा अंदाज लावतात, असे त्या म्हणाल्या.
त्या पुढे म्हणाल्या की, गुंतवणूकदारांनी योग्य व्यवस्थापकाची निवड, गव्हर्नन्स, पोर्टफोलिओचे वैविध्यीकरण, जोखीम व्यवस्थापन आणि भांडवलाचे वाटप यांवर अधिक बारकाईने लक्ष केंद्रित केले पाहिजे. “कोणालाही अपेक्षित तरलतेची प्रत्यक्षात गरज नसते,” असे रामनाथ म्हणाल्या.
त्यांनी सल्ला दिला की, खाजगी मालमत्तांकडे केवळ सट्टेबाजीचा पर्याय किंवा बाजारपेठेतील तत्कालीन ट्रेण्ड्सना दिलेला तात्पुरता प्रतिसाद म्हणून पाहिले जाऊ नये. दीर्घकालीन पोर्टफोलिओ धोरणाचा भाग म्हणून खाजगी मालमत्तांचा हळूहळू समावेश केला पाहिजे, जिथे योग्य व्यवस्थापक मालमत्ता वर्गाप्रमाणे महत्त्वाची
भूमिका बजावू शकतो.
